Đại gia mù lấy 3 vợ, xây biệt thự to nhất phố biển Phan Thiết

Ở Phan Thiết, vào cuối thế kỷ 20, ai cũng biết hoặc nghe nói đến rạp hát Hồng Lợi và ngôi villa có thiết kế Pháp rất đẹp ở một vài con phố Phan Chu T

Con dâu giàu có quyết đưa mẹ chồng vào viện dưỡng lão
Món quà đến nhầm địa chỉ tố chồng ngoại tình
Mẹo đuổi ruồi, muỗi “sạch bách”

Ở Phan Thiết, vào cuối thế kỷ 20, ai cũng biết hoặc nghe nói đến rạp hát Hồng Lợi và ngôi villa có thiết kế Pháp rất đẹp ở một vài con phố Phan Chu Trinh. Nhưng ít ai biết, chủ sở hửu của nó là 1 người đàn ông mù.

Những năm cuối thế kỷ 19, người dân vùng Ngũ Quãng di cư vào phía Nam lập nghiệp nhiều. Trong số đây, chiếc thuyền buồm của 1 gia đình nhỏ xuất phát từ Quảng Đức (Thừa Thiên – Huế) vượt qua sóng gió trùng khơi, dừng chân ở cửa sông Cà Ty (Phan Thiết).

Nhận thấy vùng đất hiền hòa, không khí mát mẻ, con tôm con cá cũng dễ kiếm nên họ chọn lọc chọn nơi này làm quê hương thứ hai của mình. Những ngày đầu ở nơi ở mới, gia đình nhỏ gặp trăm bề gặp khó. Tài sản không có gì ngoài chiếc thuyền buồm cũ nát theo họ vào Nam.

Đại gia mù lấy 3 vợ, xây villa to nhất phố biển Phan Thiết
Ngôi villa cổ có thiết kế Pháp được thi công năm 1928 khi Bá Thiên tròn 30 tuổi. Đây là ngôi nhà to đẹp nhất xứ Phan Thiết thời đây.

Người chồng hằng ngày ra biển, người vợ ở nhà đi gánh cá, làm thuê, kiếm tiền nuôi con. Một buổi chiều từ biển trở về, người cha hay tin đứa con trai của mình đang sốt dữ dội. Quấn vội tấm vải tả tơi, ông ôm con chạy đến ông lang trong làng. Sau khi bắt mạch, cho đứa bé uống chén thuốc, ông lang nhìn người cha, 1 cái nhìn ánh lên vẻ thương cảm, rồi lắc đầu.

Chỉ bấy nhiêu thôi, người cha hiểu cơ sự gì xảy ra cho con mình. Ông ôm con tất tả quay về nhà. Ông nói lại có vợ lời của ông thầy lang: “Do di chứng của cơn sốt, thằng bé lâu dài bị mù”.

Cả đêm hôm ấy, người cha ngồi bên con triền miên suy nghĩ, có khi ông cúi xuống ôm lấy đứa con trong lòng nói thầm: “Cha sẽ làm mọi điều cho con, Bá Thiên của cha mẹ. Nhà mình ăn ở hiền lành, chắc là trời muốn thử thách thôi con!”. Năm ấy là năm Canh Tý 1900. Khi đây Phan Bá Thiên tròn 2 tuổi.

Đại gia mù lấy 3 vợ, xây villa to nhất phố biển Phan Thiết
Biệt thự phảng phất nét trầm mặc qua nhiều năm tháng.

Tuy mù nhưng Phan Bá Thiên là 1 đứa trẻ sáng dạ. Đúng như cái tên của mình, trời đã phú cho Bá Thiên nhiều năng khiếu hơn người. Chỉ cần nghe người lớn kể hoặc tả lại 1 đồ vật hay 1 sự việc nào là Bá Thiên nhớ như in. Là 1 cậu bé mù nhưng đến năm 10 tuổi, cậu bé Thiên có thể di chuyển khắp làng Đức Thắng mà không cần người dắt.

Nhiều lần cha mẹ đi làm thuê, đi trông coi cá muối mắm đều dẫn cậu đi theo và cậu đã làm nhiều người kinh ngạc khi sờ vào con cá rồi nói tên chính xác của nó, cũng như sờ thùng lều, gõ tay vào gỗ là biết loại thùng lều gì, Và đặc thù hơn chỉ cần thoáng cảm nhận mùi nước mắm bay trong gió đã biết nó là loại nước mắm gì, chất lượng ra sao.

Năm Bá Thiên 12 tuổi thì cha mất, người mẹ nghèo phải nỗ lực làm việc gấp hai, gấp ba để lo cho tương lai của đứa con mù lòa. Nhưng dù gắng sức đến thế nào bà cũng chỉ để lại được cho con 1 mái nhà tồi tàn cộng nghề làm nước mắm, cũng như giáo dục cho con 1 ý chí vươn lên, không lùi bước trước số phận.

Đại gia mù lấy 3 vợ, xây villa to nhất phố biển Phan Thiết
Đại gia mù Bá Thiên.

Sống trong bóng tối cộng có cái nghèo thiếu trước hụt sau đã hun đúc trong Bá Thiên nghị lực hơn người. Năm 16 tuổi, tuy mù lòa nhưng cậu có thể làm việc như 1 chàng trai sáng mắt. Ngoài giờ đi làm thuê, cậu về nhà phụ mẹ làm thêm nước mắm để phân phối. Tiền làm ra hai mẹ con tằn tiện, chỉ tiêu khi thật sự cần.

Sau nhiều năm dành dụm, hai mẹ con có được 1 số tiền nhỏ, cậu khuyên mẹ cho một vài người trong làng vay đâyng ghe, xây nhà… Không ai nỡ gạt hai mẹ con. Họ đều trả đủ vốn và có đôi chút lãi. Dần dà, số vốn của họ càng ngày càng tăng, khi này Bá Thiên nghĩ đến việc mua ghe, phát triển thùng lều…

Như được trời giúp, tiền vào tay Bá Thiên mau chóng nảy nở. Năm 20 tuổi Phan Bá Thiên đã là 1 hàm hộ nước mắm có tiếng ở Phan Thiết.

Khác có một vài hàm hộ khác, ngoài làm nước mắm, hàm hộ Phan Bá Thiên đã đầu tư, ứng trước tiền cho ghe thuyền của ngư dân ở một vài làng: Đức Thắng, Phú Hài, Phú Trinh, Tú Luông (Đức Long)… để mua lại trọn vẹn hải sản mà họ đánh bắt được. Sau đây ông đây phân phối lại cho một vài hàm hộ khác để làm nước mắm.

Đại gia mù lấy 3 vợ, xây villa to nhất phố biển Phan Thiết
Dấu vết thời gian đã phủ lên tòa villa cổ.

Cũng như một vài hàm hộ thời đây, tiền có được ông dành mua đất đai, nhà cửa, ruộng vườn. Về đất đai, ông có hàng ngàn mẫu đất, ruộng vườn ở vùng ven Phan Thiết và một vài huyện. Cũng vì có hàng ngàn mẫu đất này mà sau khi được Triều đình Huế ban tặng chức Thất phẩm, người dân Phan Thiết quen gọi ông Phan Bá Thiên là ông Thất Ngàn.

Về nhà cửa, ông cũng có hàng trăm căn nhà phố dùng để cho thuê trên một vài con một vài con phố: Ngô Quyền, Lý Thường Kiệt, Khải Định (nay là Nguyễn Văn Cừ), Võ Tánh (nay là Trần Phú)… ở thị xã Phan Thiết.

Trong quá trình nghiên cứu tư liệu về cuộc đời ông Thất Ngàn, chúng tôi nghe một vài cụ cao niên kể khá nhiều giai thoại về cuộc đời của ông Thất Ngàn như: Từ năm 40 tuổi trở đi, hằng ngày ông Thất Ngàn chỉ có việc đi thu tiền cho thuê đất đai, nhà cửa, thu tiền kinh doanh nước mắm, cá biển, hàng hóa, rạp hát… tối về ông đâyng cửa đếm tiền đến khuya.

Tuy mù nhưng chỉ cần chạm tay vào đồng tiền là ông có thể biết chính xác mệnh giá của nó. Hoặc chuyện ông thích nghe hát nên thường bỏ tiền thuê gánh hát cộng nghệ sĩ đây lưu lại Phan Thiết hằng tháng trời và hằng ngày hát cho ông nghe.

Cũng có người nói tuy mù nhưng ông Thất Ngàn có rất nhiều vợ. Họ cũng kể về chuyện 3 người phụ nữ đồng lòng ở cộng ông trong ngôi villa sang trọng bật nhất thời đây.

Chuyện ông là người Thứ nhất ở Phan Thiết vào một vài năm 1940 mua được xe “xít đờ ca”, sau đây là chiếc “trắc xông”( dạng xe mu rùa của Pháp), chuyện trong nhà ông có 1 hầm nước ngầm khá sâu. Mùa nắng, ông cho một vài người nghèo đến gánh nước về uống, ông cũng sẵn sàng cung cấp nước cho một vài ghe bầu đi biển mà không đòi hỏi nhiều ở họ…

Trong nhiều câu chuyện nghe được, không biết chuyện nào là thực hư tuy nhiên ít nhiều nó tạo nên hình ảnh 1 con người kỳ lạ và khả năng trời phú về làm kinh tế ở ông.

(Còn tiếp)

Lê Huân

COMMENTS

WORDPRESS: 0
DISQUS: 0